Sayfamızı Beğenin  

   
   
   

Çevremizdeki Varlıkları Tanıyalım

Kullanıcı Değerlemesi:  / 2
Kötüİyi 
Detaylar

Çevremizdeki varlıkları tanıyalım

·        Ders çalışırken, yürürken, çevremize baktımığımızda birçok varlık görürüz. Çevremize baktığımızda gördüğümüz canlı ve cansız varlıkların bütününe doğa denir.

·        Cansız varlıklar cansız goayı, canlı varlıklar canlı doğayı oluştururlar.

 

1.     Canlı deyince ne anlıyoruz?

 

·        Canlı ve cansız varlıklar arasında bazı farklılıklar vardır.

·        Canlı varlıklar hareket eder fakat cansız varlıklar edemez

·        Canlılar yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmesi için enerjiye ihtiyaç duyarlar. Bu nedenle beslenir ve enerjiye ihtiyaç duyarlar.

·        Cansız varlıklar solunum yapamaz ve beslenemezler. Yani enerji üretemez tüketemezler.

·        Canlılar elde ettikleri enerji ile büyür ve çoğalırlar, canzsız varlıklar bu olayı yapamazlar.

 

 

Canlıların ortak özellikleri

 

Þ  Büyürler ve gelişirler

Þ  Beslenirler

Þ  Hareket ederler

Þ  Solunum yaparlar

Þ  Boşaltım yaparlar

Þ  Uyartı alır ve tepki verirler.

Þ  Çoğalırlar.

 

 

 

2.     Bitki ve hayvanların canlılık özellikleri

 

·        Çevremiz birçok canlı ve cansızdan meydana gelir.

·        Canlılar orman, deniz, hava gibi pek çok alanda yaşayablirler.

·        Evremizde gözle gördüğümüz pek çok canlı varlığı hayvanlar ve bitkiler oluşturur.

·        Bitki va hayvanların pek çok farklı özlellikleri olmasına rağmen ortak özellikleri de vardır.

 

Bitki ve hayvanların ortak özellikleri

Ø    Büyüme ve gelişme

·      Bütün canlılar büyürler ve gelişirler, hayvanlarda büyüme sınırlıdır.

·      Hayvanlar dünyaya geldiklerinde çok küçüktürler, zaman içerisinde büyür ve gelişirler.

·      Kurbağa yavruları yumurtadan çıktığında küçüktür, büyüyp ergin kurbağa olunca büyümesi durur.

·      Bitkilerde büyüme süreklidir ve farklıdır.

·      Bitkiler bir tohumun toprakta çimlenmesi ile fidan olur.

·      Fidanın gelişmesiyle ergin bitkiler oluşur. İlkbaharda ekilen fasulye fideleri büyüyüp gelişir ve fasulye bitkisini oluşturur.

 Ø    Beslenme

·      Bütün canlılar hareket debilmek büyüyüp gelişebilmesi için beslenirler.

·      Canllılar gerekli olan enerjiyi besinlerden elde ederler.

·      Yani bütün canlılar beslenirler ama bütün canlıların beslenmeleri farklı farklıdır.   

    Ø    Hareket

 

*    Canlılar hareket ederler.

*    Hayvanlar yer değiştirerek aktif hareket ederler.

*    Hayvanlar yüzgeç, kanat, bacak gibi hareket organları vardır.

*    Kuş, kelebek gibi hayvanlar uçarak kanatlarıyla hareket ederler.

*    Balıklar yüzerek hareket ederler.

*    Bitkiler kökleriyle toprağa tutunduklarındanyer değiştiremezler.

*    Pasif hareket ederler.

*    Bitkilerin açması, güneşe doğru yönelmesi, köklerinin topraktaki suya doğru uzaması paif harekettir.

 

Ø    Solunum

 

*    Canlıların yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmesi için beslenmeleri gerektiğini öğrenmiştik. Bu enerjinin açığa çıkması için ise solunuma ihtiyçları vardır.

*    Canlıların çoğu solunumyaparken dışardan aldıkalrı oksijeni kullanırar. Bu osijenle besinleri parçalayarak enerji elde ederler.

*    Canlılarda solunum organları farklılık gösterir.

*    Memelilerin, kuşalrın, sürüngenlerin solunum organı akciğerleridir.

*    Balıkların solunum organı solungaçlarıdır.

*    Solucanarın özel solunum organları yoktur. Islak derileri ile dışarıdan oksijen alırlar.

*    Bitkilerin solunum organları yapraklarıdır. Bitkiler yaprakalrı ile dışarıdan oksijen alırlar.

 Ø    Boşaltım

 

*   Canlılar çeşitli faaliyetler sonunda vücutlarında oluşan artık maddeleri dışarı atarlar.

*   İnek, aslan, kuş gibi varlıkların boşaltım organları böbrektir.

*   Böbrekler vücutta biriken zararlı maddeleri dışarı atarak boşaltıma yardımcı olurlar.

*   Bitkiler yaprakları ile terleme yaparak fazla suyu dışarı atarlar ve boşaltımı gerçekleştirirler. 

 Ø    Uyartı alabilme ve tepki verebilme

*    Bitkiler ve hayvanlar çevreden gelen uyarılara farklı şekilde tepki verirler.

*    Köpeğimiz sesimizi duyunca yanımıza gelir

*    Kedi fareyi görünce koşar

*    Tavuklara yem atınca toplaşırlar.

*    Bazı bitkler çeçek ve yaprakalrını güneş ışığına doğru çevirirler.

 ØÜreme

·      Her canlı olgunlaşınca kendine benzeyen canlılar meydana getirir.bu olaya üreme adı verilir.

·      Canlıların üreme şekilleri farlı farklıdır.

·      Memeli canlılar doğurarak çoğalırlar.

·      Bazı hayvanlar yumurta ile çoğalırlar.

·      Bitkiler ise tohumla çoğalırlar.tohumlar uygun şartlarda çimlenerek yeni bitki oluştururlar.

 

Canlılık özelliği

Hayvanlar (uygulama şekli)

Bitkiler (uygulama şekli)

Hareket

 

 

Beslenme

 

 

Solunum

 

 

Üreme

 

 

Büyüme ve gelişme

 

 

Boşaltım

 

 

Uyartı yapabilme ve tepki verebilme

 

 

 

 

 

3.     Gözle görülemeyecek kadar küçük canlıları tanıyalım

Þ  Canlılar sadece btki ve hayvanlardan oluşmazlar.

Þ  Gözle görülemeyecek kadar küçük canlılar vardır. Bunlara mikroskobik canlılar denir.

Þ  Gözle görülemeyece kadar küçük olan canlıları mikroskop yardımıyla görebiliriz.

Þ  Mikroskobik canlılar hava, toprak, su gibi tüm ortamlarda bulunabilir.

Þ  Kek, ekmek, poğaça, mayalanmış hamurdan yapılır. Hamurun kabarmasını sağlayan mikroskobik canlıdır.

Þ  Sütün, peynirin ve yoğurdun oluşmasında, üzüm suyunun sirke olmasında, turşunun yapılmasında mikroskobik canlılar etkilidir.

Þ  Penisilin denen öldürücü ilaç peynir küfünden yapılır.

Þ  Bu canlıların olumlu etkisi olduğu gibi olumsuz etkileri de vardır.

Þ  Besinleri küflendiren ve ekşiten mikroskobik canlılardır.

Þ  Mikroskobik canlıların bazıları insanlara bazıları da diğer canlılarda hastalıklara neden olur.

Þ  Mikroskobik canlıların neden olduğu hastalıkların bazıları şunlardır:

Þ  İnsanlarda; kolera, verem, dizanteri, sıtma gibi hastalıklara bu canlılar neden olur.

Þ  Bazı mikroskobik canlılar toprağa karışarak canlı atıklarını tüketirler ve çevre kirliliğini önlemiş olurlar. 

 

4.     Uyuyan canlıları uyandıralım

Ø    Evimizde kullandığımız yumurta, fasulye, mercimek gibi varlıklar canlıdır.

Ø    Bu canlılar uygun koşullar olmadığından uyku halindedirler.

Ø    Uygun koşullar oluşturulunca uykudan uyanır canlılık özelliği kazanırlar.

Ø    Fasulye tohumu yeteri kadar su hava ve güneşle buluşturulduğunda fasulye bitkisi oluşur.


Add comment


Security code
Refresh

   
   
Custom Search
   

Tüm hakları saklıdır. Site Adı Açıkca  belirtilerek , ve yazıya link verilerek  alıntı yapılabilir. Yazının izinsiz yada link verilmeksizin kopyalanması durumunda hukuki işlem yapılacaktır. Detaylı Bilgi için Kullanım ve Gizlilik Sözleşmesine Bakınız.Telif Hakkı olan mataryel bildirliği an yayından kaldırılacaktır.

                                     Copyright © 2012 calisma-kitabi.com

 

 

© calisma-kitabi.com