Sayfamızı Beğenin  

   
   
   

Vatandaş Hakları ve Sorumlukları, Devlet, Demokrasi

Kullanıcı Değerlemesi:  / 3
Kötüİyi 
Detaylar

Vatandaş Hakları ve Sorumlukları, Devlet, Demokrasi

DEVLET, DEMOKRASİ, ANAYASA,

VATANDAŞLIK HAKLARI VE SORUMLULUKLARI

 

A – KAVRAMLAR

1-DEVLET NEDİR?

Bir vatan üzerinde yaşayan insan topluluğunun beraber ve bir düzen içerisinde yaşamak amacıyla kurduğu örgütlenmeye devlet denir.

2-DEVLETİ MEYDANA GETİREN UNSURLAR NELERDİR?

Vatan, millet ve egemen kuvvettir.

3-DEVLETİN TEMEL AMACI NEDİR?

Türk ulusunun bağımsızlığını,bütünlüğünü korumak.-Cumhuriyet ve

demokrasiyi korumak.-Toplumun huzur ve refahını sağlamak.-Kişilerin temel hak ve

özgürlüklerini korumak.-Vatandaşların maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli koşulları

hazırlamak

 4-DEVLET GÖREVLERİNİ   HANGİ  ORGANLAR ELİYLE YERİNE GETİRMEKTEDİR?

Devlet görevlerini; yasama, yürütme ve yargı organlarıyla yerine getirmektedir.

5-DEVLETİN VATANDAŞA KARŞI GÖREVLERİ NELERDİR?

Ülkenin bütünlüğünü ve bağımsızlığını  korumak

Vatandaşların temel hak ve özgürlüklerini sağlamak

İnsanların maddi ve manevi  varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaktır.

6-HANGİ   HAKKIMIZ   OLMADIĞI   SÜRECE   DİĞER HAKLARIN BİR ÖNEMİ YOKTUR?

Yaşam hakkımız elimizden alındığı takdirde diğer haklar kendiliğinden yok olur.

7-DEVLET ÇEŞTLERİ NELERDİR?

Oligarşık devlet-Monarşık devlet-Teokratik devlet- Demokratik Devlet

8-EGEMENLİĞİN TEK BİR KİŞİDE OLDUĞU DEVLETLER NASIL DEVLETLERDİR?

Monarşık devletler

9-TANRI BUYRUKLARI VE DİN KURALLARINA GÖRE YÖNETİLEN DEVLETLERE NE AD VERİLİR?

Teokratik devlet

10- DEMOKRASİ  NEYE DENİR?

Halkın kendisini yönetecek kişileri kendi iradesiyle seçtiği yönetim biçimidir.

 Demokrasi :Halkın halk için halk tarafından yönetilmesidir. Kısaca halkın kendi kendini yönetmesidir.

11-DEMOKRASİNİN TEMEL İLKELERİ NELERDİR?

 Milli egemenlik, Hürriyet, Eşitlik, Siyasi partiler

Milli Egemenlik:Egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olması

Hürriyet ve Eşitlik: Hürriyet; başkalarına zarar vermeden her şeyi yapmak,

Eşitlik; Hiçbir ayrım yapılmaksızın herkesin kanun önünde aynı haklara sahip olması

Siyasi Partiler: Ülke sorunlarının çözüm yollarını paylaşan kişilerin siyasi bir parti kurabilmeleridir.

12- UYGULANIŞ ŞEKLİ BAKIMINDAN DEMOKRASI KAÇA AYRILIR?

DOĞRUDAN DEMOKRASI:Halkın egemenliğini aracısız kullanmasıdır.

YARI DOĞRUDAN DEMOKRASI:Halk, seçimle kendi yöneticilerini seçer.Seçilen yöneticiler zaman zaman  bazı konularda halka danışırlar örnek:Refarandum

TEMSİLİ DEMOKRASİ:Egemenliğin kullanılması,millet  tarafından,genel oyla seçilen temsilcilere belirliBir süre için devredilmesidir.

13-MİLLETVEKİLİ KİMDİR? T.B.M.M. KAÇ MİLLETVE¬KİLİ VARDIR?

Millet tarafından seçilip millet adına görev yapan kişidir. Başka bir deyişle millet egemenliğini halk adına kullanır. T.B.M.M. de 550 milletvekili görev yapar.

14-DEMOKRASİLERDE   HÜRRİYET   KAÇA      AYRILIR?

Demokrasilerde hürriyet ikiye ayrılır:

Kamu hürriyetleri: insanların insanca yaşa¬yabilmesi için sağlanan hürriyetlerdir.

Siyasî hürriyetler: Seçme, seçilme, parti kurma, siyasî faaliyetlerde bulunma hakkıdır.

15-HÜRRİYET NE ANLAMA GELİR ÖRNEKLERLE AÇIKLAYINIZ

Hürriyet; kişilerin kendi hak ve hürriyetlerini başkalarına zarar vermeden kullanabilme özgürlüğüdür. Ör: Herkesin müzik dinleme özgürlüğü vardır ama gece yarısı müziğin sesini açarak başkalarını rahatsız etmeye hakkı yoktur.

16-DEMOKRASİ NEDEN ÖNEMLİDİR?

Demokrasi, insan onuruna yakışan bir yönetim biçimidir. İnsanın düşünüp üretebilmesine imkân sağlar. Dolayısıyla gelişmeye, ilerlemeye açık bir sistemdir.

17-TÜRKİYE'DE UYGULANAN DEMOKRASİ ÇEŞİDİNİ AÇIKLAYINIZ.

Ülkemizde temsili demokrasi uygulanmakta¬dır. Halk kendi seçtiği temsilciler tarafından yöne¬tilmektedir.

18-SİYASİ PARTİLER NİÇİN   KURULUR? CUMHURİYET DÖNEMİNDE KURULAN İLK SİYASİ PARTİ HANGݬSİDİR?

Demokratik yönetimlerde aynı düşünceleri taşıyan kişiler ayrı ayrı gruplar oluşturarak siyasi partileri oluştururlar. Bizde de Kurtuluş Savaşı'ndan sonra T.B.M.M.'nde gruplaşmalar oluşunca Mustafa Kemal artık siyasî partilerin kurulma za¬manı geldiğine inanarak kendisi öncülük etmiş ve Cumhuriyet Halk Fırkasını kurmuştur.

19-MUSTAFA KEMAL DÖNEMİNDE ÇOK PARTİLİ HA¬YATA GEÇİŞ DENEMELERİ NİÇİN BAŞARISIZ OL¬MUŞTUR? NE ZAMAN ÇOK PARTİLİ HAYATA GE¬ÇİLMİŞTİR?

Mustafa Kemal döneminde kurulan Terrakiperver Cumhuriyet Fırkası ve Serbest Cumhuriyet Fırkası amaçlarından sapıp Mustafa Kemal ve kurduğu Cumhuriyete karşı tehlikeli olmaya başlayınca kapatılmışlardır. 1945 yılında çok partili hayata geçilmiştir.

20-DEMOKRASİ İLE MONARŞİ (TEK KİŞİ YÖNETİMİ) YÖNETİMİNİ KARŞILAŞTIRINIZ.

Monarşi yönetiminde (Osmanlı İmparatorluğu’nda olduğu gibi) insanlar özgür ve eşit değildir, Yöneticiler seçimle iktidara gelmez, egemenlik bir kişiye aittir. O ne isterse o olur. Yetkileri sınırsız¬dır. Oysa demokraside, insanlar özgür ve kanun önünde eşittir. Yöneticiler vatandaşların oyuyla başa geçer, egemenlik millete aittir. Anayasaya bağlı olarak devlet yönetilir.

21-CUMHURİYET DÖNEMİNDE İLK KURULAN SİYASİ PARTİ  HANGİSİDİR?

Kurulan ilk parti Halk Fırkası(Partisi) olmuştur.

22-DEMOKRASİLERDE ÖZGÜRLÜKLERİN SINIRI NEREYE KADARDIR?

Bir başkasının özgürlüğünün başladığı yerde biter.

23-DEMOKRASİLERDE EGEMENLİĞİN KAYNAĞI NEDİR?

Halk tır.

24-ÖZGÜRLÜK KAVRAMININ TANIMINI YAPINIZ?

İnsanın istediği her şeyi başkasına zarar vermeden yapabilmesidir.

25- SİZCE DEMOKRASİ NERELERDE ÖĞRENİLEBİLİR?

Bizler yurttaş olarak hak ve görevlerimizi iyi bilip ona göre davranmalıyız bu hak ve görevlerimizi ancak eğitim yoluyla kazanılabilir.Demokrasi eğitimi ailede başlar.Ör:Ailede bir karar alınırken ortak kararlar alınmalıdır.Demokrasi eğitiminin devamı okulda kazanılır ve yaşamda uygulama fırsatı bulunur. Ör:sınıfta başkan seçimi ve eğitsel kol seçimleri demokrasi örnekleridir.Demokrasi, iyi  eğitilmiş bilinçli bireyler ister. Çünkü demokrasi hoşgörü,sabır ve anlayış ister ve bireylerin bu iyi davranışları kazanmasıda eğitimle olur.

26- DEMOKRASİLERDE   HANGİ   HÜRRİYETLERDE   SI¬NIRLAMA YOKTUR?

Düşünce ve kanaat hürriyeti, din ve vicdan hürriyetinde sınırlama yoktur.

27-HALKIN  YÖNETİME KATILARAK DEĞİLDE,SEÇTİĞİ KİŞİLERİ MECLİSE GÖNDEREREK KENDİSİNİ TEMSİL ETTİRMESİ HANGİ ÇEŞİT  DEMOKRASİDİR?

Temsili demokrasi

28- VATANDAŞLARIMIZIN HAK VE HÜRRİYETLERİ NE İLE GÜVENCE ALTINA ALINMIŞTIR?

Türkiye Cumhuriyeti'nin anayasası ile gü¬vence altına alınmıştır.

 

29- ÜLKEMİZDE  HANGİ TÜR SEÇİM SİSTEMİ UYGULANMAKTADIR?

Genel oy prensibine dayalı--- kapalı oy ---Açık sayım

30-ANAYASA NEYE DENİR?

Devletin yönetim şeklini kişilerin haklarını ve ödevlerini, devlet organlarını ve bu organlar arasındaki ilişkileri belirten en genel hukuk kurallarıdır.

Anayasa: Bir devletin işleyişini, vatandaşın temel hak ve özgürlüklerini belirten temel kanundur.

31-TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANAYASALARI HANGİLERİDİR?

-1921 Anayasası (Teşkilât-ı Esâsiye)

-1924 Anayasası

-1961 Anayasası

-1982 Anayasası

32-ANAYASAMIZIN DAYANDIĞI TEMEL İLKELER NE¬LERDİR?

Anayasamızın dayandığı temel ilkelerden biri Atatürk milliyetçiliğine diğeri ise Atatürk ilke ve inkılâplarına bağlılıktır

33-YENİ BİR ANAYASA HANGİ SEBEPLER SONUCU HAZIRLANIR?

Mevcut anayasa toplumun ihtiyaçlarını karşılayamaz., toplumda huzuru sağlayamaz ise yeni bir anayasa hazırlanır.

34-ANAYASANIN DİĞER YASALARDAN FARKLAR NELERDİR?

1.Anayasanın değiştirilmesi referandum (halk oylaması) ile mümkündür.Diğer kanunlar ise TBMM tarafından hazırlanır.

2.Anayasa temel kanun olduğu için diğer yasalar ona aykırı olamaz.

3.Diğer yasalar anayasanın ayrıntılarıdır.

35-ANAYASANIN DEĞİŞTİRİLMEZ HÜKÜMLERİ HANGİLERİDİR?

Madde 1-Devletin şekli

Madde 2-Cumhuriyetin nitelikleri

Madde 3-Bölünmez bütünlüğü, dili, bayrağı, başkenti, millî marşı.

1.madde:  Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir. 

2.madde:Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı,demokratik,laik ve sosyal bir hukuk devletidir.

3.madde:Türkiye Devletinin;

Dili Türkçedir.

Bayrağı beyaz ay yıldızlı al bayraktır.

Marşı İstiklal marşıdır.

Başkenti Ankaradır.   

36-EN SON ANAYASAMIZ KAÇ YILINDA KABUL EDİLMİŞTİR?

7 kasım 1982

37-VATANDAŞ KİME DENİR?

 Aynı topraklar üzerinde yaşayan ve aynı devlete vatandaşlık bağı ile bağlı olan kişilerdir.

38-VATANDAŞ OLMA HAK VE SORUMLULUKLARI NELERDİR?

Seçme ve seçilme hakları

Vergi vermek

Kanun ve kurallara uymak

Askerlik yapmamak

39-KAMU  NEYE DENİR?

Bir ülkede yaşayan insanların tümüdür.

40-KAMUOYU NEYE DENİR?

 Her hangi bir konu üzerinde halkın benimsediği genel düşünce ve ortak kanaattir.

41-KAMUOYUNU OLUŞTURAN ETKENLER NELERDİR?

İletişim araçları (Radyo, televizyon, bilgisayar, internet, telefon, faks, elektronik posta / e-mail), gazete, dergi, kitap gibi yayınlar, sivil toplum örgütleri (vakıflar, dernekler vb.)

42-KAMUOYUNUN YARARLARI NELERDİR?

1.Demokratik toplumların varlıklarını sürdürmesini sağlar.Toplumu ilgilendiren meselelerle ilgili olarak çok sesli bir ortam oluşturur ve halkın düşüncelerinin yöneticilerce duyulması sağlar.

2.Dayanışma oluşturarak halkın sorunlarının birlik beraberlik içinde çözümünü sağlar.

3.Toplumun ihtiyaçlarını karşılar.

4.Bazı meseleler ortaya çıkmadan veya büyümeden çözüme kavuşturulur.

43-KAMUOYUNUN OLUŞMASINDA DEMOKRASİNİN ÖNEMİ NEDİR?

Demokrasi hür düşünce ortamını oluşturur. Bu insanların düşüncelerini ifade edebilmeleri demektir. Kamuoyu da bu çok seslilik sonucu oluşur.

44-KAMUOYUNUN TOPLUMDAKİ YERİ VE ÖNEMİ NEDİR?

Demokratik toplumlarda egemen olan halktır.Halkın her alandaki düşünceleri önemlidir.Kamuoyu yöneticileri toplum meseleleri üzerinde duyarlı yapar.Ülkenin pek çok sorunu oluşturulan kamuoyu sonucunda halledilir.

45-ATATÜRK, KURTULUŞ SAVAŞI’NDA TÜRK MİLLETİNİN VE DÜNYA KAMUOYUNUN DOĞRU BİLGİLENDİRİLMESİ AMACIYLA NELER YAPMIŞTIR?

Anadolu Ajansı’nı kurdurmuş, Hâkimiyet-i Millîye Gazetesi’ni açtırmıştır.

46-SİVİL TOPLUM ÖRGÜTÜ NEYE DENİR?

 Devletin müdahalesi dışında kalmış ve bireylerin kendi kendilerini yönlendirebildikleri demokratik bir yapıdır.  Sendika, vakıf, dernek gibi.

B-TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİ’NİN YÖNETİM YAPISI

1-TÜRKİYE CUMHURİYETİ DEVLETİ’NİN YÖNETİM YAPISI  KAÇA AYRILIR?

Üçe ayrılır.Merkezi yönetim-İl yönetimi- Yerel yönetimler

2-MERKEZİ YÖNETİMİN BAŞINDA KİM BULUNUR?

Merkezî yönetimin başında Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu vardır.  Bakanlar Kurulu, başbakan ve bakanlardan meydana gelir.

3- CUMHURBAŞKANI SEÇİLEBİLME ŞARTLARI NELERDİR?

Devletin başıdır.  Türkiye Cumhuriyeti’ni ve milleti temsil eder.  Cumhurbaşkanı seçilebilmek için kırk yaşını doldurmuş olmak, yüksek öğrenim yapmış olmak, TBMM üyesi ya da milletvekili seçilebilme yeterliliğine sahip olmak gibi şartlar gereklidir. Cumhurbaşkanı, meclis tarafından üye tam sayısının üçte iki çoğunluğunun oylarıyla seçilir.

4-CUMHURBAŞKANININ GÖREVLERİ NELERDİR?

Görevleri:  Yurt içinde ve dışında devleti temsil etmek, yasaları yayınlatmak, yüksek dereceli memurları atamak, uluslararası antlaşmaları  onaylamak, yasaları tekrar görüşülmek üzere TBMM’ye geri göndermek.

5-CUMHURBAŞKANI ÜLKEDEN AYRILDIĞINDA CUMHURBAŞKANININ GÖREVLERİNE KİM VEKALET EDER?

Meclis Başkanı

6- BAŞBAKAN VE BAKANLAR KURULU ÜYELERİ KİM TARAFINDAN ATANIR?

Başbakan,TBMM üyeleri arasından Cumhurbaşkanınca atanır.  Bakanlar Kurulu üyeleri, başbakan tarafından seçilir ve cumhurbaşkanınca atanır.  Meclis dışından da bakan seçilebilir.

7-BAŞBAKANIN GÖREVLERİ NELERDİR?

Başbakan, bakanlıklar arasında iş birliğini sağlar.  Hükümetin genel programının uygulanmasından o sorumludur. 

Devletin önemli işleri, Bakanlar Kurulunda görüşülerek karara bağlanır.

8-MERKEZDEKİ YARDIMCI KURULUŞLAR HANGİLERİDİR?

Milli Güvenlik Kurulu- Devlet Planlama Teşkilatı- Danıştay- Sayıştay

9-MİLLİ GÜVENLİK KURULU ÜYELERİ KİMLERDEN OLUŞUR?

Cumhurbaşkanının başkanlığında,Başbakan,Milli Savunma Bakanı ,İçişler Bakanı-Dışişleri bakanı-Genelkurmay başkanı-Kara kuvvetleri komutanı -Deniz kuvvetleri Komutanı -Hava kuvvetleri komutanı-Jandarma Genel komutanı

10-MİLLİ GÜVENLİK KURULUNUN GÖREVLERİNİ YAZINIZ?

devletin milli güvenlik siyasetinin tayini tespiti ve uygulanması ile ilgili kararların alınması ve gerekli koordinasyonun sağlanması konusundaki görüşlerini bakanlar kuruluna bildirir. Bu kararlar da bakanlar kurulunca öncelikli olarak ele alınır.

11-DEVLET PLANLAMA TEŞKİLATININ GÖREVLERİ NELERDİR?

 Ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınma konularının planlanmasında hükümete yardımcı olan, danışmanlık yapan, plan ve program hazırlayan başbakanlığa bağlı bir kuruluştur.

12-DANIŞTAY  GÖREVLERİ NELERDİR?

En yüksek idârî mahkeme, danışma ve inceleme organıdır.  Bağımsız bir kuruluştur.

13-SAYIŞTAY  GÖREVLERİ NELERDİR?

Devletin gelir ve giderlerini, TBMM adına denetleyen, yargı yetkisi de bulunan kuruluştur.

14-EN YÜKSEK YÖNETSEL MAHKEME HANGİSİDİR?

Danıştay

15-DANIŞTAY VE SAYIŞTAY ARASINDAKİ FARKLAR NELERDİR?

Danıştay bir anayasa kurumudur . en yüksek yönetsel mahkemedir. Sayıştay ise anayasa ile öngörülmüş mali bir denetim organıdır.

16-YÜRÜTME, YASAMA VE YARGI GÖREVLERİ ANAYASAMIZA GÖRE HANGİ KURULUŞLARA VERİLMİŞTİR?

Yürütme-Hükümete, Yasama-Meclise, Yargı-Bağımsız mahkemelere

17-YASAMA ORGANININ ÇIKARDIĞI KANUNLARI ANAYASAYA UYGUNLUK BAKIMINDAN HANGİ KURULUŞ DENETLEYEBİLİR?

Anayasa Mahkemesi

İL YÖNETİMİ: İl yönetimi ;merkezi yönetime bağlı illerle bu illere bağlı ilçeler,ilçelere bağlı bucak ve köylerden oluşur.  Ayrıca ,nüfusu köyden fazla ,ilçeden az belediye yönetimi bulunan ve “Belde” adını alan yönetim birimleri bulunur.

18-İL YÖNETİMİNİN BAŞINDA KİM BULUNUR?

Her ilin başında hükümetin atadığı bir vali vardır.  

19-VALİNİN GÖREVLERİNİ YAZINIZ?

vali il sınırları içerisinde yasaları ve hükümet emirlerini uygular, il merkezi yönetimi içinde yer alan kuruluşlar arsında işbirliğini sağlar.

20-İLÇE YÖNETİMİNİN BAŞINDA KİM BULUNUR?                                                

Her ilçenin başında  hükümetin atadığı bir kaymakam vardır.

21-BUCAK YÖNETİMİNİN BAŞINDA KİM BULUNUR?                                         

Bucakların başında ise hükümetin atadığı bir bucak müdürü vardır

22-KÖY YÖNETİMİNİN BAŞINDA KİM BULUNUR?.

Köylerin başında köylülerin seçtiği ve kaymakama bağlı olan muhtar görev yapar.

23-İLDE VALİYE BAĞLI OLAN BİRİMLER  HANGİLERİDİR?

Özel Kalem Müdürlüğü

İl Milli Eğitim Müdürlüğü

İl Emniyet Müdürlüğü

İl Jandarma Komutanlığı

il Sağlık Müdürlüğü

İl Nüfus Müdürlüğü

İl Kültür Müdürlüğü

İl Tarım Müdürlüğü

İl Turizm Müdürlüğü

İl Bayındırlık Müdürlüğü

İl Sosyal Hizmetler Müdürlüğü

İl Defterdarlığı

İl Veteriner Müdürlüğü

İlde mahkemeler ,savcılıklar ve askerlik şubeleri de bulunur fakat,  bunlar valiliğe bağlı değildir. İllerde il yönetim kurulu, ilçelerde ilçe yönetim kurulu vardır. Bucaklarda bucak meclisi vardır.

 

24-KAÇ TÜRLÜ YEREL YÖNETİM VARDIR?

İl Özel Yönetimi

Belediye Yönetimi

Köy Yönetimi

25-İL ÖZEL YÖNETİMİNİN BAŞLICA ORGANLARI NELERDİR?

1. Vali   2. İl Genel Meclisi  3. İl Daimi Encümeni

 

26-BELEDİYE YÖNETİMİNİN BAŞLICA ORGANLARI NELERDİR?

1.   Belediye başkanı:5 yılda bir halk tarafından seçilirler.

2. Belediye meclisi:Belediyenin genel karar organıdır. Üyeleri o yörenin halkı tarafından seçilir. Üye sayısı yörenin büyüklüğüne göre çoğalır. Belediye meclisine, belediye başkanı başkanlık eder.

3. Belediye encümeni: Belediyenin ikinci karar organıdır. Yazı işleri, hesap işleri, sağlık işleri,fen işleri,veteriner,teftiş kurulu müdürleri gibi yöneticiler belediye başkanının başkanlığında toplanır.

        Önemli kararları belediye meclisi alır. Bu kararlar doğrultusunda işleri belediye encümeni yürütür. Belediyelerin bütçeleri, vali ya da kaymakam tarafından onaylanarak yürürlüğe girer.

27-BELEDİYELERİN GÖREVLERİ  NELERDİR?

Gıda maddelerinin sağlık koşullarına uygun olarak üretilip üretilmediğini denetler.

Ekonomik alanda denetleme ve fiyat tespiti yapar.

İş ruhsatları ve bina yapım belgeleri verir.

Su işleriyle ve ısınmayla ilgilenir.       

28- KÖY YÖNETİMİ: Köy kanununa göre , köyler oluşturulur. Köy kurma yetkisi iç işleri bakanlığına verilmiştir. Köyler 442 sayılı Köy kanunu ile yönetilir. Köy tüzel kişiliğinin organları; muhtar, köy ihtiyar heyeti ve köy derneğidir. Muhtar köyde hem yerel yönetimin hem de özel yönetimin başıdır. Köy ilköğretim okulu müdürü ve köy imamı köy ihtiyar heyetinin doğal üyeleridir.  Diğer üyeler 5 yılda bir seçilen üyelerdir bunlara aza da denir. Köy yönetiminin geliri köylünün gelir durumuna göre alınan salma adındaki vergidir.  Köy halkı bazı işleri ortaklaşa çalışarak yaparlar buna imece denir. 

29-İL YÖNETİMİ KAÇ BÖLÜMDEN OLUŞUR?

Vali,İlyönetim başkanları, İl idare kurulu

30-YEREL YÖNETİM KURULUŞLARI HANGİLERİDİR?

İl özel idare, Belediye yönetimi ve Köy yönetimi’dir.

31-VATANDAŞ KİMDİR?

Vatandaş :Belli bir vatan parçasında yaşayan ve yaşadığı ülkeye vatandaşlık bağı ile bağlı ve hak ve sorumlulukları olan kimselere vatandaş denir.

32-VATANDAŞLIK HAKLARI NEYE DENİR?

 Kişilerin toplumla ilişkilerinden doğan haklara denir.

33-VATANDAŞLIK HAKLARI NELERDİR?

 Üç gruptur. sosyal haklar, ekonomik haklar, siyasal haklar

34-SOSYAL HAKLAR NELERDİR?

 Toplum yaşamında herkese insanlık onuruna yaraşır bir yaşam düzeyi,sağlamayı amaçlayan haklardır.  Sosyal haklardan başlıcaları;

Ailenin korunması,

Eğitim ve öğrenim hakkı,

Sağlık, çevre ve konut hakkı,

Soysak güvenlik hakkı

Sanat ve sanatçının korunma hakkı

gençliğin korunması ve sporun desteklenmesi,

 tarih, kültür ve tabiat varlıklarının korunması gibi haklardır .

35-BİR ÜLKEDE SOSYAL HAKLAR EŞİTLİKLE KORUNMADIĞINDA HANGİ SORUNLAR ORTAYA ÇIKAR?

1.Toplumda ekonomik açıdan güçsüz olanlar, güçlüler karşısında korunamaz ve adalet sağlanamaz.

2.İnsanın yaşam mücadelesi zorlaşır, insan onuruna uygun bir ortamda yaşam gerçekleşemez.

3.Yoksulluk  ortadan kalkmaz, artar.  Fakirler hiç bir haktan yararlanamaz.

4.Toplumda huzur ve güven kalmaz.  Bunalımlar artar.

5.İnsan imkanlarını geliştiremez.  Bilim sanat ve teknolojik alanlarda etkinlikler gerçekleştiremez.

 

36-EKONOMİK HAKLAR NELERDİR?

 Devlet güçsüzleri, güçlüler karşısında korumak gerçek eşitliği ve toplumsal dengeyi sağlamak amacıyla vatandaşlara ekonomik haklar tanımıştır. 

Çalışma hakkı,

Sendika kurma hakkı

Toplu iş sözleşmesi ,grev ve lokavt hakkı

Adil ücret ve dinlenme hakkı

Mülkiyet hakkı

 tüketici hakları gibi haklar başlıca ekonomik haklardır.

37-GREV,LOKAVT VE TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ NE DEMEKTİR?

Grev: İşçilerin topluca işi durdurmasıdır.

Lokavt:İşçilerin topluca işveren tarafından işten uzaklaştırılmasıdır

Toplu iş sözleşmesi:Çalışma şartlarını ve iüçretleri belirlemek üzere işçilerle işverenler arasında  yapılan antlaşma

38-BİR ÜLKEDE EKONOMİK HAKLAR EŞİTLİKLE KORUNAMADIĞINDA HANGİ SORUNLAR ORTAYA ÇIKAR?

1.İnsanın doğuştan sahip olduğu temel haklar korunamaz.

2.Çalışanlar emeğinin karşılığını alamaz. 

3.Çalışanların sağlıklı bir ortamda çalışmalar mümkün olmaz.

4.İnsanların hak ve özgürlükleri korunamaz.

39-SİYASAL HAKLAR NELERDİR?

 Vatandaşların ülke yönetimine katılmasını sağlayan haklara siyasal haklar denir. 

Seçme ve seçilme hakkı,

vatandaş olma hakkı,

kamu hizmetine girme hakkı,

dilekçe hakkı başlıca siyasal haklardır. 

40-ÜLKEMİZDE  HANGİ TÜR SEÇİM SİSTEMİ UYGULANMAKTADIR?

Genel oy prensibine dayalı--- kapalı oy ---Açık sayım

KİMLER, SEÇİMLERDE OY KULLANAMAZLAR?

Askeri öğrenciler---  er ve erbaşlar---, hükümlüler----, 18 yaşın altındaki çocuklar.—Akıl hastaları

T.C. Vatandaşı olmayanlar.

41-KADINLAR KAÇ YILINDA SEÇME VE SEÇİLME HAKKINI KAZANMIŞLARDIR?

1934 yılında

42-BİR ÜLKEDE SİYASAL HAKLAR EŞİTLİKLE KORUNDUĞUNDA HANGİ FAYDALAR SAĞLANIR?

*İnsanların her türlü zorlamadan, devletin ve diğer insanların baskısından uzak kalmaları ve yaşamlarını kendi istedikleri gibi düzenlemeleri kolaylaşır.

*Kişiye, başkalarının ve devletin karışamayacağı güvenli bir ortam yaratılabilir.  İnsanlar bu ortamda hukukun izin verdiği ölçüde başkalarına zarar vermeden haklarını özgürce kullanabilirler.

*Demokrasinin işlerlik kazanması ve sürekli korunması sağlanabilir.

 

Ç – VATANDAŞ OLMA SORUMLULUKLARI

 

1-VATANDAŞ OLMA BİLİNCİ NE DEMEKTİR?

 Bir vatandaşın haklarının ve görevlerinin farkında olmasıdır.  Demokratik yönetimin varlığı ve sürekliliği; vatandaş olma bilincine sahip ve bu bilinç çerçevesinde uygun davranışlar sergileyen insanların çoklukta olmasıyla sağlanabilir.

2-İNSAN OLMA BİLİNCİNİN EKSİKLİĞİNİN ,HAKLARIN ELDE EDİLMESİNDE NİÇİN ETKİLİDİR?

İnsan bilincine varmayan insanlar insan olmanın özelliklerini bilmemektedir veya yeterli sorumluluğa  ulaşmadıklarından başka insanlara karşı gerektiği gibi davranamazlar.

 

3-VATANDAŞ OLMA BİLİNCİNİN GEREKTİRDİKLERİ NELERDİR?

1.Demokrasi, eşitlik ve özgürlük gibi değerleri benimsemek ve demokrasinin gereğine inanmış olmak.

2.Vatandaş olarak haklarının ve sorumluluklarının bilincinde olmak.

3.Yasalara titizlikle uymak.

4.Diğer insanlara karşı saygılı ve hoşgörülü davranmak, şiddetten yana değil, barıştan yana olmak.

5.Her türlü ayrımcılığa karşı olmak.

4-VATANDAŞLIK HAK VE GÖREVLERİ NELERDİR?

a-Seçme ve seçilme hakkı.

b-Kanunlara uymak

c-Vergi vermek.

d-Askerlik yapmak.

1.Seçme ve seçilme hakkı: Kendi içimizden en nitelikli, en becerikli, bilgili, ahlâklı kişiyi belirleyebilmek ve ilerleyebilmek için bu görevimizi yerine getiririz.18 yaşını dolduranlar seçime katılabilirler.Sadece er ve erbaşlar ile askerî öğrenciler ve hükümlüler oy kullanamazlar.s

2.Kanunlara uymak: Toplum huzuru ve barışının sağlanabilmesi, hak ve özgürlüklerin korunabilmesi, devlet otoritesinin ve devamlılığının sağlanabilmesi için bu şarttır.

3.Vergi vermek: Vergi: devletin vatandaşlarının ihtiyaçlarını karşılayabilmek için, gelirine göre vatandaşından aldığı belirli bir miktar paradır.

Daha iyi şartlarda yaşamak, daha iyi hizmetlerle karşılaşabilmek istiyorsak vergimizi düzenli olarak vermek zorundayız.

4.Askerlik yapmak: Devletin varlığını devam ettirebilmesi için, kendisine yönelik tehlikelere karşı hazır olabilmesi için ordu oluşturulur.Biz de zamanı geldiğinde ordumuza faydalı olabilmek için temel bilgileri askerlik bilgilerini öğrenmeliyiz. 20 yaşını dolduran her Türk erkeği askerlik yapar.

5-BİR ÜLKEDE VATANDAŞLAR GÖREV VE SORUMLULUKLARINI YERİNE GETİRMEZLERSE HANGİ ORTAYA ÇIKAR?

1.Yönetim dürüst, bilgili, çağdaş ve ülke çıkarları için çalışacak kişilerin elinde olmaz.  Yöneticiler halkı temsil edemez.

2.Devlet, ülke giderlerini karşılayacak geliri elde edemez.  Dolayısıyla vatandaşa karşı görevini yerine getiremez.  İçte düzeni, dışta bağımsızlığı koruyamaz.

3.Ülke bütünlüğü, bağımsızlığı ve varlığı tehlikeye girer.

4.Demokratik yönetimin yerini baskıcı yönetim alır.  İnsan hakları korunamaz.  Bazı kii ve gruplara ayrıcalık tanınır.

6-İNSANLAR NEDEN KANUNLARA UYMAK ZORUNDADIR?

-Kanunlar bizlerin hayatlarını güven altına almak içindir. Toplumda sorunların en aza indirilmesi  ve istikrarlı bir gelecek sağlamak için kanunlar vardır.

7-TOPLUM HAYATINDA KANUNLARIN YERİ NEDİR?

insanlar toplum hayatında yaşadıkları zaman bazı kurallara uymak zorundadır. Bu kuralları kendi rızaları ile ortaya çıkarırlar. Başkasının hür¬riyetine zarar vermemek için, kendi hürriyetimize sınır getirmek zorundayız, işte bundan dolayı hu¬zurlu bir toplum içinde devlet birçok kurallar koyar. Buna kanun denir. Kanuna uymayanlar devlet tarafından cezalandırılır. Bizde kanunlar yasama organı olan T.B.M,M, tarafından yapılır.

8-SİYASİ PARTİLER NİÇİN   KURULUR? CUMHURİYET DÖNEMİNDE KURULAN İLK SİYASİ PARTİ HANGݬSİDİR?

Demokratik yönetimlerde aynı düşünceleri taşıyan kişiler ayrı ayrı gruplar oluşturarak siyasi partileri oluştururlar. Bizde de Kurtuluş Savaşı'ndan sonra T.B.M.M.'nde gruplaşmalar oluşunca Mustafa Kemal artık siyasî partilerin kurulma za¬manı geldiğine inanarak kendisi öncülük etmiş ve Cumhuriyet Halk Fırkasını kurmuştur.

9-MUSTAFA KEMAL DÖNEMİNDE ÇOK PARTİLİ HA¬YATA GEÇİŞ DENEMELERİ NİÇİN BAŞARISIZ OL¬MUŞTUR? NE ZAMAN ÇOK PARTİLİ HAYATA GE¬ÇİLMİŞTİR?

Mustafa Kemal döneminde kurulan Terrakiperver Cumhuriyet Fırkası ve Serbest Cumhuriyet Fırkası amaçlarından sapıp Mustafa Kemal ve kurduğu Cumhuriyete karşı tehlikeli olmaya başlayınca kapatılmışlardır. 1945 yılında çok partili hayata geçilmiştir.

10-DEMOKRASİLERDE HALK EGEMENLİK HAKKINI NASIL KULLANIR?

Belirli dönemlerde yapılan seçimlerle,halk milletvekillerini seçer. Seçilen milletvekilleri meclisi oluşturur.Bir sonraki seçime kadar egemenliğini halk adına kullanır.

11-YURDUMUZDA ÇOK PARTİLİ DÖNEME NE ZAMAN GEÇİLMİŞTİR?

İlk defa 1945 yılında çok partili hayata geçildi.1946 ‘da bu partilerin katıldığı  seçimler yapıldı.

 

12-VERGİ VERMEK BİZLER İÇİN NEDEN ÖNEMLİDİR?

-Devlete verilen her kuruş vergi bizlerin tek başına yapamayacağı bir çok hizmetleri ayağımıza getirmektedir. Örnek Hastaneler, Yollar, Köprüler, Okullar

13-NİÇİN VERGİ VERİRİZ?

Devletin vatandaşa sunmak isteği hizmet¬lerde paraya ihtiyacı vardır. Devletin mali kay¬naklarından biri de vergidir. Bunlar yasalarla be¬lirlenir, değiştirilebilir veya kaldırılabilir. Vergi geli¬şi güzel alınamaz. Kanunlara göre, herkes gelirine göre vergi vermek zorundadır. Bu gelir vatandaşa hizmet olarak geri döner. Hastahane, okul, yol, köprü, baraj vb yapılır.

14-HANGİ TÜR VERGİLER VARDIR?

Gelir vergisi: Kişilerin bir yıl içindeki ka¬zançlarının belli bölümünü devlete vermesi.

Kurumlar vergisi: Şirketler, kooperatifler, iş ortaklan gibi kurum ve kuruluşların ödediği vergi.

Emlâk, motorlu taşıtlar, veraset ve intikâl, akaryakıt tüketim vergisi, damga vergisi, katma değer vergisi.

15-VERGİNİN ÜLKE EKONOMİSİNDEKİ ÖNEMİ NEDİR?

Vergi kalkınmanın temelidir. Devletin güç¬lenmesi ve vatandaşın rahata huzura kavuşması için ekonomik gücünün iyi olması gerekir. Herkes vergisini gerçek oranda verirse, hem vatandaşlık görevini yerine getirir, hem de ülkesinin kalkınma¬sına yardımcı olur.

16-ASKERLİK YAPMAK NEDEN ÖNEMLİDİR?

-ülkemizin savunulması için askerlere ihtiyacımız vardır . Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü korumak için askerlik yapmak şarttır.

17- EN   ÖNEMLİ   VATANDAŞLIK   GÖREVLERİMİZDEN BİRİ DE ASKERLİKTİR? NİÇİN?

Askerlik en önemli vatandaşlık görevlerimiz¬den biridir. Çünkü;

yurdumuzun bağımsızlığını korumada en büyük görev Türk ordusuna düş¬mektedir. Kuvvetli ordusu olmayan devlet günün birinde bağımsızlığını kaybedebilir. Bunun örnek¬lerini daha önceki tarihlerimizde gördük. Her Türk genci 20 yaşına girdiğinde askerlik görevini yap¬mak zorundadır. Görevini bitirenler 41 yaşına ka¬dar askere çağırılabilirler. Türk Silahlı kuvvetleri Kara, Deniz, Hava olmak üzere üçe ayrılır.

18-ÜLKEMİZDE ASKERLİK KAÇ AŞAMALIDIR?

Askerlik işlemleri üç aşamalıdır:

a.Yoklamalar:

b.Muvazzaflık (Eğitim) dönemi: Askerî birliğe teslim olunca başlayıp, terhis oluncaya kadar geçen dönem.

c.İhtiyatlık (Yedeklik) dönemi: terhisten üç ay sonra başlayıp, 41 yaşına kadar olan süredir.

 

D – DAYANIŞMA

 

19-DAYANIŞMA NEYE DENİR?

İnsanların duygu, düşünce ve ortak çıkarlarda birbirine karşılıklı olarak bağlı duruma gelmesine dayanışma denir.  Dayanışma, toplumda kişiler arasında sevgi, saygı ve işbirliğini geliştirir.  Çünkü, dayanışma ahlâkî bir gerekliliktir.

Kurtuluş Savaşında verdiğimiz milli mücadele ve elde ettiğimiz zafer, milli birlik ve beraberliğin bir eseridir.

Birlik ve beraberliğin olmadığı bir toplumda kargaşa ve terör vardır.

20-DAYANIŞMADA SEVGİ, SAYGI VE HOŞGÖRÜNÜN ÖNEMİ NEDİR?

Dayanışma, sevgi, saygı ve hoşgörü varsa gerçekleşebilir.  Birbirini sevmeyen, hoşgörü sahibi olmayan, birbirinin haklarına saygı göstermeyen insanlar dayanışma içinde olamazlar.

21-HOŞGÖRÜ GÖSTEREMEYECEĞİMİZ DAVRANIŞLAR NELERDİR?

Ülke ve  milletimizin yararını ilgilendiren konularda ilgisiz kalınmasına ,insan öldürülmesine ,kamu mallarına zarar verilmesine karşı hoşgörülü olamayız

 

II. ÜNİTE

İNSAN HAKLARININ KORUNMASI

 

1-İNSAN HAKLARINI KORUMANIN ÖNEMİ NEDİR?

İnsan hakları, insanın sahip olduğu haklardır. İnsanın bazı özellikleri ve taşıdığı imkanlar   onu   diğer canlılardan  ayırır.  İnsan  haklarının   temelinde,  hiçbir   canlıda  bulunmayan özellikleri nedeniyle ,insanın değerinin korunması gerekliliği yatar. İnsan hakları korunmazsa,insanın değeri yok sayılmış olur ve birçok sorun ortaya çıkar.

 2-İNSAN HAKLARININ KORUNMAMASI SONUCU ORTAYA ÇIKAN SORUNLAR NELERDİR?

İnsan haklarının tanınması ve korunması uzun mücadeleler sonucunda mümkün olabilmiştir.

Eğer insan hakları korunmazsa şu olumsuz durumlar ortaya çıkar.

Toplumda huzur ve güven kalmaz.

Kimse başkalarının haklarına saygı göstermez.

İnsanların devlete olan güvenleri zayıflar.

Güçlü olanlar güçsüzleri ezerek, daha güçlü duruma gelirler.

Toplumdaki insanlar arasında eşitlik söz konusu olmaz.

Demokrasi, yerini baskıcı yönetime bırakır.

Toplum başka bir devletin egemenliğine girebilir.

 

* İnsan hakları korunduğu zaman bütün bu olumsuzluklar ortadan kalkar. İnsan haklarını korumak ve yaşatmak hepimizin en başta gelen görevidir.

 3-İNSAN HAKLARINI KORUMANIN SONUÇLARI NELERDİR?

İnsan haklarının korunması ,her zaman olumlu sonuçlara yol açar. Bu sonuçlar şöyle belirlenebilir.

Toplum huzur ve güven içinde olur. Adalet sağlanır.

Bireyler yeteneklerini geliştirebilir.

Demokratik siyasi yaşam gelişir.

 

İnsanların gelecek kaygısı azalır.

İnsanlar vatandaş olma bilincine sahip olurlar.

Herkes yasalara uyar.

Vatandaşlar birlik ve bütünlük içinde yaşarlar.

İnsanlar diğer ülkelerdeki insanların haklarının korunması içinde çaba gösterir , sonuçta yurtta ve dünyada barış sağlanır.

Sivil Toplum Örgütleri rahat çalışacakları için seslerini duyurarak kamuoyu oluşturur.

İnsanlar arasında dil,ırk,cinsiyet,siyasi düşünce ve mezhep ayrımı yapılmaz.

 

B-İNSAN HAKLARININ KORUNMASI

    İnsan hakları ulusal ve uluslar arası düzeyde olmak üzere iki şekilde korunabilir.

4-İNSAN HAKLARININ ULUSAL DÜZEYDE KORUNMASI HANGİ KURULUŞLAR VASITASIYLA GERÇEKLEŞİR?

    İnsan hakları, anayasa ve yasalarla, insan haklarını korumakla yükümlü devlet organlarıyla,sivil toplum kuruluşları aracılığıyla ve insan hakları danışma kurullarıyla korunur.

5-İNSAN HAKLARINI KORUMAKLA YÜKÜMLÜ DEVLET ORGANLARI HANGİLERİDİR?

1-Anayasa mahkemesi  2-Danıştay  3-Sivil Toplum Örgütleri  4-Yargı Organları

Yürütme

Yasama

Yargı

6- ÜLKEMİZDE İNSAN HAKLARIYLA İLGİLİ OLAN SİVİL TOPLUM ÖRGÜTLERİ  HANGİLERİDİR?

1. İnsan Hakları Vakfı  2. Ankara Kadın Dayanışma Vakfı 3. Sokak Çocukları Derneği

4. Çevre Koruma Vakfı  5. Türkiye Erozyonla Mücadele ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı (TEMA) 6. Tüketici Haklarını Koruma Derneği ve Sendikalar

7-İNSAN HAKLARININ KORUNMASINDA SİVİL TOPLUM KURULUŞLARININ İŞLEVLERİ NELERDİR?

İnsan haklarını gündem getirme ,bu konuda kamuoyu oluşturma ,devletin organlarına yardımcı olma gibi işlevleri vardır.

 

8-İNSAN HAKLARI DANIŞMA KURULLARI VE İŞLEVİ NEDİR?                                                         

Her ülkede İnsan Hakları Danışma Kurulları oluşturulmuştur. Danışma kurulları; hukukçulardan,düşünürlerden,sivil toplum kuruluşlarıyla,kamu kuruluşlarından gelen temsilcilerden ve uzmanlardan oluşur.

     Bu kurulların amacı insan haklarıyla ilgili sorunların incelenip yetkili birimlere bildirilmesi ve önerilerde bulunulmasını sağlamak içindir.

9-İNSAN HAKLARI ULUSAL DÜZEYDE KORUNMAZSA  HANGİ SORUNLAR ORTAYA ÇIKABİLİR?

1. Devlet, bireyin haklarını korumaz.

2. Hükümetin uygulamaları,yargı denetimine açık olmaz.

3. Devlet memurları vatandaşın işlerini, aksatır.

4. İnsan haklarını çiğneyenler cezalandırılmaz.

5. Sivil Toplum Örgütleri kamuoyu oluşturamaz.

6. Devletin gerçekleştirmesi gereken özgürlük,eşitlik ve güvenlik gerçekleşemez. Hukuk devleti ortadan kalkar.

 

10-İNSAN HAKLARININ ULUSLAR ARASI DÜZEYDE KORUNMASI

   Birleşmiş Milletlerin kuruluşunu izleyen dönemde bireyler,uluslar arası planda artık belli bir devletin vatandaşı olarak değil,tek tek insanlar olarak da korunmaya başlandı. Bu fikrin dünya çapında ilk önemli açıklaması, A. B. D  başkanı Franklin ROOSVELT tarafından yapılmıştır. ROOSVELT 1941 yılında dört temel özgürlüğün bütün dünyada gerçekleşmesi gerektiğini söylemiştir. Bunlar;

a-Söz ve anlatım özgürlüğü

b-Vicdan özgürlüğü

c-Yoksulluktan kurtulma özgürlüğü

d-Korkudan kurtulma özgürlüğü

 

11-İNSAN HAKLARINI KORUMAKLA YÜKÜMLÜ ULUSLAR ARASI  KURULUŞLAR  HANGİLERİDİR?

Birleşmiş Milletler

Amerikan Devletler Örgütü

Afrika birliği Örgütü

12-İNSAN HAKLARININ ULUSLAR ARASI DÜZEYDE KORUNMASI GEREKLİMİDİR. NİÇİN?

İnsan haklarını ayırım gözetmeksizin tüm insanları kapsayacak şekilde korumasına ihtiyaç vardır bu konudaki düzenlemeler 2. dünya savaşından sonra yapılmaya başlanmıştır. Bütün ülkeler kendi sınırların içinde insan haklarını korusalar bile bu hakların uluslar arsı düzeyde korunmasına ihtiyaç vardır. Çünkü tek kişi yada belirli bir zümre tarafından yönetilen ülkeler insan haklarına milli düzeyde bile yaklaşamamaktadırlar. İnsan haklarının uluslar arası düzeyde korunması bu haklardan bütün milletlerin yararlanmasını sağlar.

İnsan haklarının uluslar arası düzeyde örgütlü olarak korunabilmesi için Birleşmiş Milletler Örgütü 24 Ekim 1945’te kurulmuştur.

13-BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ÖRGÜTÜNE BAĞLI OLAN KOMİSYON VE KOMİTELERİN HANGİLERİDİR?

1. Irk Ayrımcılığının Kaldırılması Komitesi

2. Apartheid’a Karşı Grup

3. İnsan Hakları Komitesi

4. Ekonomik-Sosyal ve Kültürel Haklar Komitesi

5. Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Kaldırılması Komitesi

6. İşkenceye Karşı Komite

7. Çocuk Hakları Komitesi

 

14--İNSAN HAKLARINI İLE İLGİLİ ULUSLAR ARASI BELGELER HANGİLERİDİR?

    İnsan haklarının uluslar arası belgelerle de korunması gerekmiştir. Bu konudaki başlıca belgeler şunlardır:

 

1. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi

2. Kişisel ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslar Arası Sözleşme

3. Ekonomik,Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslar Arası Sözleşme

4. İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşme

5. Avrupa Sosyal Şartı

6. İşkence ve İnsani Olmayan Yada Küçültücü Ceza ve Muamelelerin Önlenmesine Dair Avrupa Sözleşmesi

7. Her Türlü Irk Ayrımcılığının Önlenmesine Dair Uluslar Arası Sözleşme

8. Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Hakkında Uluslar Arası Sözleşme

9. Çocuk Hakları Sözleşmesi

10. Paris Antlaşması

11. Güney Afrika’daki Sistemli Irk Ayrımcılığı Suçunun Cezalandırılması ve Kaldırılması Uluslar Arası Sözleşmesi

12. Helsinki Sonuç Belgesi

15-İNSAN HAKLARI İLE İLGİLİ ULUSLAR ARASI GÖNÜLLÜ KURULUŞLAR HANGİLERİDİR?

1. Uluslar Arası Kızılhaç Komitesi

2.    //      //    Hukukçular Komisyonu

3. İnsan Hakları İçin Uluslar Arası Birlik

4. Uluslar Arası Pen Kulübü

5.   //       //    Af Örgütü

 

16-İNSAN HAKLARINININ KORUNMASINDA İNSAN HAKLARI EĞİTİMİNİN ÖNEMİNİ AÇIKLAYINIZ?

     Halkı insan haklarına saygılı yetiştirmenin ön koşulu , onlara eğitim yoluyla  insan haklarını tanıtmak ve bu haklardan nasıl yararlanacaklarını öğretmektir. Bunun için de okul yanında kitle iletişim araçlarından yararlanmak gerekir. Televizyon ,radyo ve yazılı basın insan hakları eğitiminde devlete ve topluma destek olmalıdır.

Eğitim düzeyi yüksek olan topluluklarda insan hakları engellemeleri daha azdır. Eğitilmiş bireyler toplumda kendi haklarını ve diğer bireyleri haklarını daha iyi koruyabilmekte ve kollamaktadır.

 

17-İNSAN HAKLARI EĞİTİMİNİN AMAÇLARI NELERDİR?

1. Haberdar etme         2. Bilgilendirme     3. Davranış geliştirme   4. Duyarlı Vatandaş Yetiştirme

 

18-İNSAN HAKLARIYLA İLGİLİ ÖZEL GÜNLER HANGİLERİDİR?

1. Birleşmiş Milletler Günü ( 24 Ekim)

2. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesinin Kabul Edilişinin Yıl Dönümü (10 Aralık)

3. Çocuk Hakları Günü ( 20 Kasım)

4. Dünya Çocuk Günü ( Ekim ayının ilk pazartesi günü)

5. Dünya Kadınlar Günü ( 8 Mart)

6. Sakatlar Haftası ( 10-16 Mayıs)

7. Çevre Koruma Haftası ( Haziran ayının ikinci Pazar günü)

8. Avrupa Konseyi Günü (5 Mayıs)

9. Dünya Barış Günü ( 1 Eylül)

9

                         ÜNİTE III.

MİLLİ GÜVENLİK VE MİLLİ GÜÇ UNSURLARI

 

1-MİLLİ GÜVENLİK  NEYE DENİR?

Milli Güvenlik :devletin bağımsızlık ve egemenliğine ,yurdumuzun bütünlüğüne milletimizin özgürlük ve mutluluğuna ,cumhuriyetimizin  varlığına içten ve dıştan gelebilecek her türlü tehlikeye karşı hazır olmak ve gerektiğinde savaşmaktır.

2-MİLLİ GÜVENLİK KONUSUNUN ÜLKEMİZİN EN ÖNEMLİ SORUNU OLMASININ NEDENLERİ NELERDİR?

 a. Ülkemizin tarihten gelen sorunları

 b.    //         coğrafi konumu

 c. Bölgemizdeki çıkar çatışmaları

3-MİLLİ HEDEF NEDİR?

Bir milletin milli çıkarlarının gerçekleştirilmesinde ulaşılması gereken ve ulaşıldıktan sonra da devam ettirilecek belirli amaçlardır.

4-ÜLKEMİZİN MİLLİ HEDEFİ NEDİR?

Türkiye’nin milli hedefi Atatürk’ün gösterdiği çağdaş medeniyetler düzeyine çıkmaktır. Bu hedefi gerçekleştirmek için her fert üzerine düşen görevi yerine getirmek zorundadır. ve çok çalışmalıdır.

 

5-MİLLİ GÜVENLİK SİYASETİNİ BELİRLEYEN ORGANLAR HANGİLERİDİR?

  a. Milli Güvenlik Kurulu  b. Cumhurbaşkanı  c. Başbakan  d. Bakanlar Kurulu

6-MİLLİ GÜÇ NEDİR?

Bir ülkenin siyasi,coğrafi,askeri,ekonomik,bilimsel,teknolojik,sosyal, kültürel ve nüfus güçlerinin toplamından oluşur.

Milli Güç:Bir milletin varlığını sürdürebilmesi ve milli hedefine ulaşabilmesi için kullanabileceği maddî ve manevi kaynakların toplamıdır.

7-ASKERİ GÜÇ NEDİR?

Bir devletin ve milletin savaş gücüdür. Türkiye’de askeri güç , örgütlenmiş olarak Türk Silahlı Kuvvetlerinin gücüdür.

8-TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİNİN ÖNEMİ NEDİR?

Türk Silahlı Kuvvetleri, Türkiye Cumhuriyeti ve Türk  milleti için çok önemlidir. Çünkü;Türk Silahlı Kuvvetleri yurdun ve milletin bağımsızlığını ve bütünlüğünü korur.

9-TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİNİN KOMUTANI KİMDİR?

      Türk Silahlı Kuvvetlerinin Komutanı Genel Kurmay başkanıdır.

10-TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİNİN TEMEL GÖREVLERİ NELERDİR?

Türk yurdunu ve Cumhuriyetini değişmez niteliklerini ,ülkenin bölünmez bütünlüğünü korumak temel görevidir,ayrıca kendisine anayasa da verilmiş görevler gereği ülkemizi iç ve dış tehdidlere karşı korumak zorundadır.

 

11- GENEL KURMAY BAŞKANLIĞI’NA BAĞLI KURULUŞLAR KURULUŞLAR HANGİLERİDİR?

    1. Kara Kuvvetleri Komutanlığı

    2. Deniz  //              //

    3. Hava   //              //

    4. Jandarma Genel Komutanlığı

    5. Harp Akademileri     //

  

 Askerlik Görevinin Kutsallığı: Askerlik Türklerde kutsal bir görevdir. Çünkü her Türk ülkesinin bağımsızlığını,birliğini ve bütünlüğünü korumak ister. Bunu gerçekleştirmek için askerliği en iyi şekilde yapmayı öğrenmeliyiz.

12- ASKERLİĞİN TEMEL KOŞULLARI  NELERDİR?

bedenen sağlam,20 yaşını doldurmuş ve erkek olmaktır. Askerlik görevini bitirenler 41 yaşına kadar gerektiğinde tekrar askere çağrılabilirler.

 

6. TÜRKİYE’YE YÖNELİK İÇ VE DIŞ TEHDİT

 

1-ANARŞİ NE DEMEKTİR?

Devlet denetiminin kalmaması durumu

2- ANARŞİST NE DEMEKTİR?

Devletin siyasi ve idari kurumlarını çökertmeye kalkışan kişilere denir.

3- TERÖR NE DEMEKTİR?

 Yıldırma - korkutma demektir.

10

4-TERÖRİST NE DEMEKTİR?

Terör eylemlerine girişen kimselere denir.

5-TERÖRİZM NE DEMEKTİR?

Siyasi bir amaca ulaşmak için yasa dışı yollarla şiddet kullanılmasıdır.

  Uluslar arası örgütlerin herhangi bir ülkeyi yıpratmak ve etkilemek için yaptıkları eylemlere uluslar arası terörizm adı verilir.

 6-TERÖRÜN YAYILMA SEBEPLERİ NELERDİR?

1. Bilgi ve anlayış azlığı

2. Kamuoyunun terör konusunda eğitimsizliği

3. Bazı kişi ve kuruluşların bilerek veya bilmeyerek terörizme katkısı

4. Doğal afetlerde ortaya çıkan söylentiler.

5. Terörü destekleyen devletlerin mevcudiyeti

6. Bazı silah üreticilerin örgütlere silah satması

7. Ülkeler arası işbirliğinin sağlanamaması

8. Halkın yeteri kadar duyarlı olmaması.

7-İÇ TEHTİD UNSURLARININ HEDEFLERİNDEN İKİ TANESİNİ YAZINIZ.

Türk yurdunu bölerek parçalamak ve yok etmek.

Atatürk ilke ve inkılaplarına bağlı cumhuriyeti yıkarak kendi ideolojileri ne sahip devlet kurmak.

8-DIŞ TEHTİD UNSURLARININ HEDEFLERİNİ KISACA AÇIKLAYINIZ.

Ülkemizin topraklarını ele geçirmek .

Ülkemizin ekonomik yönden ele geçirmek ve zayıf düşürmek.

 

9-TERÖRLE MÜCADELEDE KİŞİLERE DÜŞEN GÖREVLER NELERDİR?

1. Milli hedefler doğrultusunda bilinçli olmak.

2. Eğitim ve öğretimi , milli birlik ve beraberliği sağlayıcı ve güçlendirici tarzda sürdürmek.

3. Yıkıcı ve bölücü faaliyetlere karşı bilinçli olmak.

4. Yıkıcı ve bölücü faaliyetleri etkisiz kılacak düşünce yapısına sahip olmak.             

5. Terörizme karşı duyarlı olmak.

6. Türkiye Cumhuriyetine  Türk toplumuna ,Türk milli değer ve kültürüne bağlı olmak.

7. Cumhuriyet yönetimine inançla bağlı olmak.

8. Türk olmakla gurur duymak.

9. Vatan ve bayrak sevgisiyle dolu olmak.

10-ANARŞİ VE TERÖRÜN AMACI NEDİR?

Toplumu yönetilemez hale getirmek Türk yurdunu bölmek ve Türk milletini içerden çökertmek ve devlet gücünü ele geçirmektir.

11-BAZI DEVLETLER TERÖRİZMİ NİÇİN DESTEKLEMEKTEDİRLER?

Cephe savaşlarına cesaret edemeyen devletler amaçlarına terörizm vasıtasıyla ulaşmaya çalışmaktadırlar

12-TEHDİT NEYE DENİR?

korkutma gözdağı vermedir. Bir devlete tehdit içten de dıştan da gelebilir ve devletin düzenini yıkmayı amaçlar.                                                                              

13-ÜLKEMİZDEKİ İÇ TEHDİT UNSURLARININ BAŞLICA HEDEFLERİ NELERDİR?

1. Hedef ülkede anarşi ve terör ortamı meydana getirmek.

2. Devlet otoritesini sarsmak

3. Toplumu yönetilemez hale getirmek

4. Devletin ülkesiyle ve milletiyle olan bütünlüğünü parçalamak.

5. Çağdaş anlayışı yıkmak.

6. Ülkede rejimi değiştirerek kendi görüşlerinin etkin olduğu bir düzen kurmak.

14-DIŞ TEHDİT UNSURLARININ HEDEFLERİ NELERDİR?

  Dış tehdit unsurları da iç tehdit unsurları gibi laik,çağdaş,özgürlükçü ve demokratik Türkiye Cumhuriyetini parçalamak, yok etmek amacındadır.

15-JEOPOLİTİK KONUM NE DEMEKTİR?TÜRKİYE’NİN JEOPOLİTİK KONUMU NASILDIR?

bir ülkenin bölge veya dünya siyasetindeki konumu demektir.  Ülkemizin Dünya üzerindeki yeri çok önemlidir. Üç tarafı denizlerle çevrilidir. Avrupa’yı Asya’ya bağlayan boğazlara sahiptir. Ayrıca üç kıt’anın birbirine en yakın olduğu yerdedir. Ortadoğu,Kafkas ve Balkan ülkeleriyle komşudur. Bütün bunlar düşmanlarımızın sayısını artırmaktadır. Ülkemizin gelişmemesi ve uygar ülkeler seviyesinin üstüne çıkmaması için bazı ülkeler ülkemizde terör ve kargaşa ortamı olması için çaba sarf ederler. Ancak  Türk milleti, Atatürk’ün gösterdiği bilim ve teknoloji yolunda ilerlemektedir. Gelecek her türlü saldırıya ülkemiz kendisini hazırlamıştır.

16-KAÇAKÇILIK NEYE DENİR?  

Yasal olmayan yollardan büyük kazançlar elde etmek amacıyla uyuşturucu madde, silah,tarihi eser ve altın gibi maddelerin alınıp satılmasına kaçakçılık denir.

 

Ülkemizde Jandarma Genel Komutanlığı,Emniyet Genel Müdürlüğü,Gümrük Genel Müdürlüğü gibi resmi kuruluşlar kaçakçılıkla mücadele etmektedirler.

17-KAÇAKÇILIĞIN ÖNLEME ÇABASINDA ÜLKEMİZDE FAALİYET GÖSTEREN KURULUŞLAR NELERDİR?

Emniyet Genel Müdürlüğü

Jandarma Genel Komutanlığı

Gümrük Genel Müdürlüğü

Tekel Genel Müdürlüğü

18-TERÖRÜN YAYILMASINI SİLAH ÜRETİCİSİ ÜLKELER NASIL ETKİLEMEKTEDİR?

Başka devletleri ele geçirmek isteyen silah üreticisi ülkeler terör             örgütleri vasıtasıyla hedeflerini gerçekleştirmeye çalışmaktadırlar. Ayrıca sattıkları silah sayesinde pek çok paralar sağlamaktadırlar ve bu nedenle savaşların çıkması için uğraş vermektedirler.

 

IV. ÜNİTE

İNSAN HAKLARININ KORUNMASINDA KARŞILAŞILAN  SORUNLAR

1-İNSAN HAKLARININ KORUNMASINDA BELLİ BAŞLI ENGELLER NELERDİR?

 

1. Kişilik özelliklerinden kaynaklanan engeller:

 Bazı kişilik özellikleri insan haklarının korunmasını kolaylaştırır. Örneğin; titiz bir insan çevrenin temiz tutulmasına özen göstererek, diğer insanların temiz bir çevrede yaşama hakkını korur.  Bazı kişilik özellikleri insan haklarının korunmasını zorlaştırır.  Örneğin; çabuk öfkelenen bir insan karşısındaki kişinin canına ve malına zarar verebilir.

2. Eğitimsizlikten kaynaklanan engeller:

 Eğitimsizlik insan haklarının korunmasında her zaman bir engel oluşturmuştur.  Örneğin; çok zengin bir kültür mirası olan İstanbul Boğazı içinde bulunan saray ve yalıların birçoğu günümüzde eğitimsizlikten yok edilmekte ve başka amaçlarda kullanılmaktadır.

3. Ekonomik nedenlerden kaynaklanan engeller.

4. Siyasal nedenlerden kaynaklanan engeller.

5. Kültürden kaynaklanan engeller.

6. İnsan olma bilincinin eksikliği

7. Hoşgörüsüzlük.

8. Toplumsal ilişkilerin düzenlenme bilinci.

 

2-İNSAN HAKLARININ KORUNMASINDA VE İHLALLERİNİN ÖNLENMESİNDE DEVLETİN GÖREVLERİYLE İLGİLİ İLKELER NELERDİR?

1. İnsan haklarını anayasa ve yasalarla güvence altına almak.

2. Yasalara göre hakları çiğneyenlere engel olmak.

3. Suçluların yargılanarak cezalandırılmalarını sağlamak.

 

3-İNSAN HAKLARINI KORUMANIN İŞLEVLEŞTİRİLMESİNDE İNSAN HAKLARI EĞİTİMİNİN ROLÜNÜ AÇIKLAYINIZ?

 

    İnsan haklarının bilinmesi için eğitim ve öğretim zorunludur. Özellikle okullardaki eğitici kol çalışmaları, demokratik yaşama kurallarının öğrenilmesini ve benimsenmesini sağlar.

1. İnsan olma bilinci: İnsanlar,insan olarak diğer canlılardan daha değerli olduklarını , çünkü doğuştan bazı olanakları bulunduğunu eğitimle öğrenirler.

2. Vatandaş olma bilincini eğitimle elde ederiz.

3. İnsan haklarına saygıyı eğitimle öğreniriz.

4. İnsan haklarını talep etme:

  Elbette ki hak aramak için de eğitimli olmak gerekir. Ancak eğitimle dilekçe hakkımız olduğunu öğreniriz. Dilekçeyle yetkili makama ve T. B. M. M’ne  ya da gerektiğinde uluslar arası bir kuruluşa başvurabiliriz. İki ay içinde dilekçemize cevap alma hakkımız vardır. Eğer bu konu yargıyla ilgiliyse şikayetimizi mahkemeye yapar ve mahkeme önünde hakkımızı koruruz. 


Add comment


Security code
Refresh

   
   
Custom Search
   

Tüm hakları saklıdır. Site Adı Açıkca  belirtilerek , ve yazıya link verilerek  alıntı yapılabilir. Yazının izinsiz yada link verilmeksizin kopyalanması durumunda hukuki işlem yapılacaktır. Detaylı Bilgi için Kullanım ve Gizlilik Sözleşmesine Bakınız.Telif Hakkı olan mataryel bildirliği an yayından kaldırılacaktır.

                                     Copyright © 2012 calisma-kitabi.com

 

 

© calisma-kitabi.com